Nationaal Tabaksmuseum

Over het museum

Het Nationaal Tabaksmuseum ligt in Wervik, een grensstad die in de twintigste eeuw uitgroeide tot het centrum van de Belgische tabaksteelt. Al omstreeks 1650 werd hier tabak verbouwd. Nadat het zuidelijke deel van de stad in 1713 naar Frankrijk ging, bloeide de smokkelhandel over de grens.

Het museum opende in 1987 in de bijgebouwen van de beschermde achttiende-eeuwse Briekenmolen. In 2003 kreeg het een nieuwe vleugel en in 2014 werd het volledig vernieuwd, met het oog op de herdenking van honderd jaar Eerste Wereldoorlog. Een groot deel van de collectie was eigendom van de vzw Vrienden van het Tabaksmuseum, die in 1981 werd opgericht; eind 2023 werd de vzw opgeheven en schonk ze de collectie aan het museum en de stad Wervik.

De collectie omvat meer dan 12.000 stukken, onder meer pijpen en ander rookgerei, tabaksreclame en voorwerpen uit teelt en verwerking. De permanente tentoonstelling toont ongeveer 2.000 objecten op 600 m². Ze vertelt hoe tabak de wereld veroverde, hoe het gewas wordt geteeld en welke rol smokkel en douane in de grensstreek speelden.

Hoogtepunten

• Tabaksgebruik in al zijn vormen: roken, snuiven en kauwen
• Een zeventiende-eeuwse rokerskroeg en een pijpengalerij
• Een tabakswinkeltje uit 1930 en een rokerssalon uit de negentiende eeuw
• Reconstructie van een authentieke tabaksmanufactuur
• Smokkelverhalen en tabaksreclameborden van verdwenen merken

Vaste collectie

• Permanente tentoonstelling – Op 600 m² zie je ongeveer 2.000 objecten over hoe tabak de wereld veroverde, de teelt, de Wervikse tabak, rooktradities en de band tussen tabak en smokkel.

Opgericht

1987

Beheerder

Stad Wervik

Toegangsprijzen & kortingen

Gratis toegang: Elke eerste zondag van de maand is de toegang gratis voor inwoners van Wervik en Wervicq-Sud (Frankrijk), op vertoon van de identiteitskaart; niet te combineren met een rondleiding of betalende activiteiten.

Houders van Cultuursmakers, Davidsfonds, Femma, Gezinsbond of PasarPas (TrIP) krijgen € 1 korting op het standaardtarief voor volwassenen. Gratis toegang met de MuseumPASSmusées, een leraren-, pers- of gidsenkaart, het toeristisch paspoort van Riebedebie, voor leden van de vzw Vrienden van het Tabaksmuseum en voor leerlingen van Wervikse scholen. Er is een kansentarief via het Steunpunt Vakantieparticipatie; met een UiTPAS aan kansentarief (UiTPAS Zuidwest) krijg je 80 % korting. Betalen aan de balie kan cash of met bankkaart (Bancontact, Visa, Mastercard).

Toegankelijkheid

• Deels rolstoeltoegankelijk
• Lift: geen informatie
• Aangepast toilet
• Gehandicaptenparkeerplaats
• Hulphonden welkom
• Tastmodellen / voelbare objecten: geen informatie
• Rondleidingen in gebarentaal: geen informatie
• Informatie in eenvoudige taal: geen informatie
• Audiodescriptie: geen informatie

Rolstoelgebruikers kunnen terecht in het nieuwe gedeelte met de onthaalruimte (verlaagde, onderrijdbare balie), de ruime tentoonstellingszalen en het aangepaste toilet (wat krap bemeten), op de benedenverdieping van de Briekenmolen en op de benedenverdieping van de oude museumvleugel. De bovenverdieping van de oude vleugel is alleen via een trap bereikbaar. Op weg naar de ingang ligt een smalle, licht hellende kasseistrook; de drempel van de eerste inkomdeur wordt met een hellend vlak overbrugd. Een voorbehouden parkeerplaats voor mindermobiele bezoekers ligt op ongeveer 40 tot 50 meter. Draagbare krukjes voor een rustpauze zijn beschikbaar. Het onthaal is tevens een toeristisch infokantoor met het label A van Toegankelijk Vlaanderen. Assistentie- en geleidehonden zijn toegelaten.

Kinderen & gezin

Erg geschikt voor kinderen & gezinnen

• Gezinsrondleidingen & workshops
• Speurtocht, doeboekje of kinderaudiotour

Het museum heeft spelletjes en zoektochten voor kinderen: het spel "Charles & de charette" (op zoek naar verborgen smokkelwaar), "Op stap met douanier Jef" in de grensomgeving van het museum en "Op smokkeltocht met Sos", een interactieve zoektocht door het museum. Kinderen onder de 6 jaar komen gratis binnen.

Bereikbaarheid & parkeren

Vanaf de autosnelweg A19 neem je afrit 2A (Wervik-Geluwe, vanuit Kortrijk) of afrit 3A (Beselare, vanuit Ieper) en volg je de N303 richting Wervik. Aan de ingang staan een fietsenstalling en een gratis laadpunt voor e-bikes; fietsknooppunt 12 ligt vlakbij. Achter het museum ligt een aanlegsteiger aan de Leie voor de georganiseerde tourvaart.

Service & horeca

• Café
• Museumwinkel
• Wifi

Gratis wifi in het hele museum. Naast het museum ligt de retroherberg In den Grooten Moriaen (Koestraat 63a, gesloten op woensdag) met terras, streekbier en pannenkoeken. Aan de balie koop je tabaksgerelateerde publicaties en andere items.

Evenementen & zaalverhuur

Het museum heeft hierover geen informatie gepubliceerd.

Je bezoek plannen