Speciaalmuseum in Hersbruck over de herderscultuur in Franken en wereldwijd, met de interactieve tentoonstelling „Mensch und Tier“ in een vakwerkensemble.
Foto's van Monika Belting over heilige plaatsen in Sápmiland, getoond met etnografische objecten, inscenering van Sámi-leefwerelden en opgezette dieren; bijdrage aan het VN-jaar van de weidelandschappen en het herderschap 2026.
Over het museum
Eerste plannen voor een museum in Hersbruck bestonden al in 1905, maar pas in 1926 bood Paul Holzmann de stad zijn bezit in het Eisenhüttlein aan, samen met een heemkundige collectie. De heemkundige Rudolf Wetzer, die het huis lange tijd als vrijwilliger leidde, riep de gemeenteherders uit de omgeving bijeen; hun schenkingen gaven het museum zijn thematische richting, en uit die bijeenkomst ontstond de tot op heden op 6 januari gevierde Hirtentag (herdersdag). Als eigenlijk oprichtingsjaar van het „Heimat- und Hirtenmuseum“ geldt 1933.
Het museum bestaat uit een beschermd vakwerkensemble met een Ackerbürgerhaus (boerenhuis van ambachtelijke landbouwers) uit de 16e eeuw, binnenplaats, schuur en tuin. Vanaf 1938 kwamen er getuigenissen van internationale herdersculturen bij. In de oorlog en de jaren daarna dienden delen van het huis als noodwoningen; vanaf 1955 werd het weer verbouwd, en in de jaren zestig kwam de huidige museumschuur erbij.
Sinds 1989 wordt het huis door een beroepsdirecteur geleid. In de jaren negentig werd het volledig op het herderswezen gericht en hernoemd tot Deutsches Hirtenmuseum. In 2009 opende in de gerestaureerde schuur de interactieve tentoonstelling „Mensch und Tier“, in 2013 kwam een historische lederwarenwinkel erbij en in 2023 een afdeling over de geit. Tot de collectie behoren ongeveer 400 beschilderde schellenbögen (bellenjukken) van Frankische runderherders, koebellen met ingebouwde bellensmidse, en stadshistorische collecties over de brandweer, de hopteelt en het dagelijks leven.
Hoogtepunten
Ongeveer 400 beschilderde schellenbögen (bellenjukken) van Frankische runderherders
Ingebouwde bellensmidse en talrijke koebellen
Doe-mee-tentoonstelling „Mensch und Tier“ in de museumschuur
Herdersklederdrachten en gereedschap uit Europa en Afrika
Origineel ingebouwde lederwarenwinkel „Leder-Soergel“ (alleen met rondleiding)
Afdeling over de geit met interactieve stations
Vaste collectie
Hirtenkultur in Franken und weltweit – De historische collectie in het hoofdgebouw vertelt over het dagelijks leven van de Frankische gemeenteherders met schellenbögen, koebellen en smidse, en toont herdersculturen uit andere landen en de stadsgeschiedenis van Hersbruck.
Mensch und Tier – Interactieve tentoonstelling op de tweede verdieping van de museumschuur over het samenleven van mensen en huisdieren, met veel stations om uit te proberen.
Die Ziege – Afdeling in het hoofdgebouw over de geit als nutsdier, sprookjesfiguur en symboolwezen, met geur-, luister- en taststations.
Opgericht
1933
Beheerder
Stadt Hersbruck
Directie
Ingrid M. Pflaum
Toegangsprijzen & kortingen
Volwassenen
€ 5
Met korting
€ 1,50kinderen en mensen met recht op korting
Kinderen & jongeren
€ 1,50gratis t/m 5 jaar · Kinderen tot en met 5 jaar gratis; kleuters in een groep gratis (bij rondleidingen € 0,50).
Groepen (vanaf 11 pers.)
€ 4 p.p.Groepen vanaf 11 personen (graag aanmelden): zonder rondleiding € 4 (kinderen/gereduceerd € 1, schoolklassen € 1), met rondleiding € 6 (kinderen/gereduceerd € 3, schoolklassen € 2,50). Vast bedrag met huisrondleiding tot 9 personen € 50, kindergroepen tot 9 kinderen € 25. Rondleidingen in het Frans of Engels € 6,50 per persoon. Begeleidende leerkrachten, reisleiders en buschauffeurs gratis.
Gezinnen
€ 10Gezinsdagkaart.
Openbare rondleiding (naast de toegang)
€ 1Gereduceerd € 0,50; elke eerste zondag van de maand om 15.00 uur.
Audiogids (mp3-speler)
€ 2Gebruiksvergoeding; gratis via de app „Bayern hören“ (Android).
Kinderverjaardag (basisbedrag)
€ 50Tot 10 kinderen vanaf 5 jaar, incl. toegang voor de kinderen en 2 begeleiders; exclusief materiaal.
Toegankelijkheid
Rolstoeltoegankelijk: niet aanwezig
Lift: geen informatie
Aangepast toilet: geen informatie
Gehandicaptenparkeerplaats: geen informatie
Hulphonden welkom: geen informatie
Tastmodellen / voelbare objecten: geen informatie
Rondleidingen in gebarentaal: geen informatie
Informatie in eenvoudige taal: geen informatie
Audiodescriptie: geen informatie
Het historische gebouw is niet drempelvrij voor mensen in een rolstoel of met een loopbeperking. Voor verzorgingstehuizen en zorginstellingen biedt het museum met „Das Museum zu Besuch“ lezingen en doe-activiteiten ter plekke aan.
Kinderen & gezin
Erg geschikt voor kinderen & gezinnen
Toegang kinderen
gratis t/m 5 jaar
Gezinsticket
€ 10 · Gezinsdagkaart.
Gezinsrondleidingen & workshops
Doe- en voelstations
Kinderfeestjes
In de tentoonstelling „Mensch und Tier“ kunnen kinderen bij doe-stations bijvoorbeeld een ossenjuk uitproberen, wol betasten of weven; in de geitenafdeling zijn er vellen om te aaien en luisterstations. Kinderverjaardagen (max. 10 kinderen vanaf 5 jaar, 2,5 uur, behalve op zondag) met thema's als de steentijd, vilten of schatzoeken.
Bereikbaarheid & parkeren
Met het openbaar vervoer
Hersbruck (rechts der Pegnitz) · 5 min. lopen
Met de trein tot station Hersbruck (rechts van de Pegnitz); vanaf Neurenberg Hbf ongeveer 17 minuten. Van daar ongeveer 5 minuten lopen richting het centrum (aangegeven).
Met de auto
Gratis parkeren · 10 min. lopen naar de ingang
Gratis bij de Plärrer (Ostbahnstraße), ongeveer 10 minuten lopen, ook voor bussen. Betaald parkeren direct voor het museum, op de Oberer Markt en in de parkeergarage Lohweg; bussen kunnen alternatief betaald parkeren bij het station rechts van de Pegnitz (ca. 5 minuten).
Fietsen kunnen tijdens het bezoek in de museumtuin worden gestald.
Het café „Zum ESPAN“ op de binnenplaats bedient sinds 2022 alleen nog groepen na vooraanmelding en verzorgt catering voor feesten. Geen wifi in het huis.
Evenementen & zaalverhuur
Ruimtes te huur
Privéfeesten
Zakelijke evenementen
Bruiloften / trouwceremonies
Zaal op de eerste verdieping van de museumschuur voor feesten, bijeenkomsten en bedrijfsfeesten (vooral in de zomermaanden), op aanvraag met binnenplaats en tuin. Burgerlijke huwelijken via het burgerlijke stand van Hersbruck. Bediening door het ESPAN-team of een eigen cateraar.
Openbare rondleiding elke eerste zondag van de maand om 15.00 uur (zonder aanmelding, verzamelen bij de kassa, ca. 45–60 min.). De lederwarenwinkel „Leder-Soergel“ is alleen toegankelijk bij rondleidingen en museumfeesten. De audiogids, door leerlingen samengesteld, leidt langs zeven stations door het historische deel van de vaste tentoonstelling. Op de eerste zondag van de maand komt bovendien de Spinnstube (traditionele spinavond) bijeen, waarbij bezoekers zich kunnen aansluiten.