Fluweelengrot

Over het museum

De Fluweelengrot is een van de oudste ondergrondse gangenstelsels van Zuid-Limburg. De grot ontstond door de winning van mergel, een zachte kalksteen die zogeheten blokbrekers eeuwenlang met de hand uit de berg hakten – onder meer als bouwsteen voor het kasteel van Valkenburg. Wat overbleef is een vertakt labyrint waarvan de wanden in de 19e en 20e eeuw werden voorzien van tekeningen en sculpturen. In de grot ligt bovendien een schuilkapel uit de 18e eeuw; in de Tweede Wereldoorlog diende het gangenstelsel als schuilplaats.

Grot en kasteel zijn nauw met elkaar verbonden: middeleeuwse vluchtgangen, die pas in 1937 werden herontdekt, leiden vanuit de grot omhoog naar de kasteelruïne op de Heunsberg. Het kasteel, waarvan de geschiedenis teruggaat tot het begin van de 12e eeuw, was de zetel van de machtige heren van Valkenburg en geldt als de enige hoogteburcht van Nederland. Na meerdere belegeringen en herbouwingen liet stadhouder Willem III het in december 1672 opblazen, zodat het niet in vijandelijke handen zou vallen. Nu is het de grootste kasteelruïne van het land.

Sinds 1924 zorgt de Stichting Kasteel van Valkenburg voor het behoud en de toegankelijkheid van beide monumenten. Sinds 2017 staat ze ingeschreven in het Nederlandse Museumregister. Bezoekers verkennen de grot om veiligheidsredenen alleen met een rondleiding en komen aan het eind via de vluchtgangen bij de ruïne uit, die ze daarna op eigen gelegenheid bekijken. In de adventstijd verandert de grot in een drukbezochte ondergrondse kerstmarkt.

Hoogtepunten

• Rondleiding door een van de oudste mergelgangenstelsels van Zuid-Limburg
• Wandtekeningen en sculpturen uit de 19e en 20e eeuw
• Ondergrondse schuilkapel uit de 18e eeuw
• Middeleeuwse vluchtgangen omhoog naar de kasteelruïne
• Grootste kasteelruïne van Nederland en enige hoogteburcht van het land
• Ondergrondse kerstmarkt in november en december

Beheerder

Stichting Kasteel van Valkenburg

Toegangsprijzen & kortingen

Gratis met Museumkaart (niet tijdens de kerstmarkt; met Museumkaart kun je niet online boeken). Voor de grot zijn er alleen combitickets met de kasteelruïne, omdat de rondleiding bij de ruïne eindigt; de ruïne alleen is apart te boeken. Bij online boeken een gratis speurtocht voor de ruïne. Voor de kerstmarkt gelden eigen tickets en combi-aanbiedingen.

Toegankelijkheid

• Deels rolstoeltoegankelijk
• Lift: geen informatie
• Aangepast toilet
• Gehandicaptenparkeerplaats: geen informatie
• Hulphonden welkom
• Tastmodellen / voelbare objecten: geen informatie
• Rondleidingen in gebarentaal: geen informatie
• Informatie in eenvoudige taal: geen informatie
• Audiodescriptie: geen informatie

De grot is volledig toegankelijk met (elektrische) rolstoel, rollator en kinderwagen, de kasteelruïne slechts gedeeltelijk. Invalidentoiletten bij grot en ruïne. Honden zijn toegestaan (behalve tijdens de kerstmarkt).

Kinderen & gezin

Erg geschikt voor kinderen & gezinnen

• Speurtocht, doeboekje of kinderaudiotour

Kindvriendelijke rondleidingen door de grot; op de ruïne is er een speurtocht (gratis bij online boeken). Met de kinderwagen kun je zonder problemen door de grot, op de ruïne maar beperkt. Af en toe evenementen zoals een middeleeuws ridderkamp.

Bereikbaarheid & parkeren

Gelegen in het centrum van Valkenburg aan de Geul, goed bereikbaar met auto, fiets en openbaar vervoer.

Service & horeca

• Café

“Rooftopbar Tash” met terras bij de ingang van de kasteelruïne. Betalen aan de grotkassa contant of met kaart, aan de ruïnekassa alleen pinnen of met kaart; creditcards worden geaccepteerd.

Evenementen & zaalverhuur

• Ruimtes te huur
• Zakelijke evenementen

Grot en ruïne worden verhuurd voor groepsactiviteiten; bij de ingang van de ruïne horeca met vergadermogelijkheden. Details op aanvraag.

Je bezoek plannen