
Freilichtmuseum Schmiedleithen
Bewaard gebleven zeisesmederij-ensemble met herenhuizen, heerentuin, tentoonstelling en themapad in het Steyrtal bij Leonstein.
Geen geluid? Controleer de stilschakelaar van je apparaat.
Alleen afzonderlijke secties laten voorlezen
Over het museum
De Schmiedleithen ligt in een zijdal bij Leonstein en was generaties lang een centrum van zeisenproductie aan de Eisenstraße. De eigenaars van de hamerwerken, in de volksmond „Schwarze Grafen“ (zwarte graven) genoemd, werkten zelf aan de hamer, maar woonden standsmatig in herenhuizen, onderhielden een eigen hamerheerendracht en lieten in oranjerieën zelfs exotische planten kweken. De „Blaue Sense“ uit de Eisenwurzen werd over de hele wereld verkocht.
Met de mechanisatie van de landbouw verloor het zeisenmakersambacht aan betekenis, en in het dal zwegen de hamers. De gebouwen bleven opvallend onveranderd bewaard: herenhuizen, werkgebouwen, stallen, werkplaatsen, dienstbodenwoningen, een heerentuin en een boerderij vormen volgens de vereniging het enige in deze volledigheid bewaard gebleven hamerheren-ensemble van de Eisenwurzen. De meeste huizen zijn tot vandaag bewoond; in de beide herenhuizen wonen nakomelingen van de zeisenmakersfamilie Zeitlinger.
De in 1995 opgerichte vereniging d’Hammerschmied maakte het ensemble in 1998 toegankelijk als eerste gedecentraliseerde Landesausstellung (landelijke tentoonstelling) („Land der Hämmer. Heimat Eisenwurzen“). Sindsdien kwamen het themapad „Auf den Spuren der Schwarzen Grafen“, de tentoonstelling in de „Kram“ (opslag- en winkelruimte) en de weer tot leven gewekte heerentuin. In de Kram, waar vroeger de zeisen verzendklaar werden gemaakt en beschilderd, herinnert de tentoonstelling aan de broers Rudolf en Josef en zus Hermine Zeitlinger, de laatste Schwarzen Grafen van de Schmiedleithen. Jaarlijkse feesten zoals het Hammerschmiedfest worden door de vereniging georganiseerd.
Hoogtepunten
- Grotendeels bewaard gebleven hamerheerenensemble met herenhuizen en werkgebouwen
- Tentoonstelling „Die letzten Schwarzen Grafen“ in de voormalige Kram
- Historische heerentuin met themagaarden op meer dan 3.000 m²
- Themapad „Auf den Spuren der Schwarzen Grafen“ (2,5 of 4 km, kinderwagengeschikt)
- Hammerschmiedfest en andere verenigingsevenementen
Vaste collectie
- Die letzten Schwarzen Grafen – In de voormalige Kram, waar vroeger de zeisen verzendklaar werden gemaakt, is een tentoonstelling gewijd aan het leven van de broers en zus Zeitlinger.
- Herrschaftsgarten – Op meer dan 3.000 m² zijn er themagaarden, zoals roos-, steen-, huis-, voor- en smidstuin, een kruidenspiraal en een glazen kas.
- Beheerder
- Verein d’Hammerschmied
Toegangsprijzen & kortingen
| Volwassenen | € 5 |
|---|---|
| Met korting | € 4Groepen vanaf 20 personen, senioren, studenten, kaarthouders |
| Kinderen & jongeren | € 2gratis t/m 6 jaar · Kinderen tot 7 jaar gratis; scholieren van 7 tot 16 jaar € 2, scholieren in klassenverband € 1,50 per persoon. |
| Senioren | € 4Gereduceerd tarief. |
| Studenten | € 4Gereduceerd tarief. |
| Groepen (vanaf 20 pers.) | € 4 p.p.Groepen vanaf 20 personen. |
| Gezinnen | € 7,50Voor gezinnen met OÖ Familienkarte. |
| Alleen heerentuin | € 2 |
| Rondleiding door museum, tuin en tentoonstelling (per persoon, extra) | € 2 |
| Groepsaanbod: rondleiding incl. hapje in het Gartenstüberl (vanaf 15 personen) | € 10Aanmelden per e-mail bij de vereniging. |
De toegang geldt voor het openluchtmuseum, de heerentuin en de tentoonstelling. Het themapad is vrij toegankelijk.
Toegankelijkheid
Het museum heeft hierover geen informatie gepubliceerd.
Kinderen & gezin
Erg geschikt voor kinderen & gezinnen
| Toegang kinderen | gratis t/m 6 jaar |
|---|---|
| Gezinsticket | € 7,50 · Voor gezinnen met OÖ Familienkarte. |
- Gezinsrondleidingen & workshops
- Speurtocht, doeboekje of kinderaudiotour
- Kinderwagenvriendelijk
Schoolrondleiding met prentenrally; het themapad voert langs dieren als schapen, geiten, eenden en paarden en is kinderwagengeschikt.
Bereikbaarheid & parkeren
Met de auto
Parkeerplaats aanwezig
Parkeermogelijkheid bij het museum. De rondwandeling takt bij kasteel Leonstein af van de Steyrtal-fietsroute; andere startpunten zijn kasteel Leonstein en de paardenhof „Moar im Baumgarten“.
Route plannenService & horeca
Gartenstüberl voor groepsaanbod met een hapje; inkeermogelijkheden langs het themapad (paardenhof „Moar im Baumgarten“, jausenstation).
Evenementen & zaalverhuur
Het museum heeft hierover geen informatie gepubliceerd.
Je bezoek plannen
| Rondleidingen | ja |
|---|---|
| Audiotour | nee |
| Aanbod voor scholen | ja |
| Goed om te weten | Groepsrondleidingen het hele jaar door op voorafgaande aanmelding. Voor scholieren is er een speciale rondleiding met een prentenrally. |





